مالیات در شبکه زیرساخت
در صنف لوله و اتصالات، شما با دو غول طرف هستید: «تنوع کالایی دیوانهکننده» (اتصالات ریز) و «شفافیت خرید از کارخانه». هنر حسابداری در این صنف، مدیریت این دو کفه ترازوست تا سود واقعی قربانی گردش حساب بالا نشود.
فشارهای سیستم مالیاتی (نقاط جوش)
۱. کابوس مدیریت موجودی اتصالات (SKU Hell)
یک فروشگاه لوله ممکن است ۵۰۰۰ قلم کالا داشته باشد (زانو ۴۵ درجه، سه راه تبدیل، بوشن، درپوش و…). ممیزین میدانند که ردیابی تکتک اینها غیرممکن است.
ریسک بزرگ: اگر سیستم انبار شما دقیق نباشد، در رسیدگیها با “کسری انبار” (کتمان فروش) یا “فزونی انبار” (کتمان خرید) مواجه میشوید.
راهکار عملیاتی: در سیستم حسابداری، اتصالات ریز را بر اساس «وزن» یا «گروه کالایی» (مثلاً گروه اتصالات ۶۳ پلیاتیلن) ثبت کنید نه به صورت دانهای. این کار خطای انبارگردانی را به شدت کاهش میدهد و در دفاعیات مالیاتی هم قابل قبول است (به شرط ثبات رویه).
۲. پارادوکس خرید رسمی و فروش بازاری
اکثر لولهفروشان از کارخانههای معتبر (مثل نیوپایپ، آذین، یزد پلیمر) خرید میکنند که ۱۰۰٪ رسمی و با ارزش افزوده است. اما مشتری نهایی (لولهکش یا سازنده شخصی) فاکتور رسمی نمیخواهد.
تله: انباشت اعتبار مالیاتی! شما ۱۰٪ ارزش افزوده موقع خرید دادهاید، اما چون موقع فروش فاکتور رسمی صادر نمیکنید (یا با کد ملی مصرفکننده نهایی میزنید)، نمیتوانید این اعتبار را تهاتر کنید و پولتان بلوکه میشود.
قانون سامانه مودیان: فروش به مصرفکننده نهایی نیاز به کد اقتصادی خریدار ندارد، اما باید در سامانه ثبت شود تا اعتبار خریدتان قبول شود. اگر ثبت نکنید، هم جریمه میشوید و هم اعتبار خریدتان میسوزد.
استراتژی انتخاب اینتاکد (Intacode)
تفکیک دقیق اینتاکدها در این صنف بسیار حیاتی است زیرا حاشیه سود لولههای فلزی با پلیمری متفاوت است:
۱. لوله و اتصالات فلزی (گالوانیزه/سیاه): معمولاً حاشیه سود پایینتری دارند (چون قیمت جهانی آهن دارد). اگر فقط اینتاکد “لوله و اتصالات” کلی را بزنید، ممکن است با ضریب بالاتر لولههای پلیمری سنجیده شوید.
۲. لوله و اتصالات پلیمری (UPVC/PPRC/پنج لایه): حاشیه سود عرفاً بالاتری دارند.
۳. لوازم موتورخانه و شیرآلات صنعتی: اگر در کنار لوله، شیر فلکه و عایق هم میفروشید، حتماً اینتاکد جداگانه بگیرید. ضریب سود “تجهیزات تأسیساتی” با “لوله خام” فرق دارد.
چکلیست دفاعی صنف تأسیسات
-
📉
مدیریت ضایعات و شکستگی: لولههای پلیمری و اتصالات در حمل و نقل آسیب میبینند. حتماً فصلی یکبار “صورتجلسه ضایعات” تنظیم کنید تا اگر موجودی انبار با سیستم نخواند، بتوانید کسر شدن جنس را توجیه کنید (نه به عنوان فروش کتمان شده، بلکه به عنوان هزینه ضایعات). -
🏭
تخفیفات حجمی (Quantity Discount): کارخانهها در پایان سال بابت حجم خرید بالا به شما “کالای جایزه” یا “تخفیف نقدی” میدهند. این موارد باید دقیقاً به عنوان “درآمد متفرقه” یا “کاهش بهای تمام شده” ثبت شود. پنهان کردن اینها در صورت استعلام از کارخانه، جریمه کتمان دارد. -
💳
تفکیک پوز “خردهفروشی” از “عمدهفروشی”: اگر هم به همکار میفروشید و هم به مشتری گذری، بهتر است حسابهای بانکی متصل به پوز را تفکیک کنید تا در صورت بررسی تراکنشها، بتوانید گردشهای عمده (با سود کم) را از خردهفروشی (با سود بالاتر) متمایز کنید.
از تنظیم سامانه مودیان تا دفاعیه تراکنشهای بانکی؛ وکیل مالیاتی کنار شماست تا لولهکشی مالیاتیتان بینقص باشد.
🔧 تکنیک “فاکتور مرجوعی” (برگشت از فروش)
در صنف لوله و اتصالات، عرف است که لولهکش یا سازنده، مقداری جنس اضافه میبرد و در پایان کار، اضافات (خصوصاً اتصالات) را پس میآورد.
اشتباه رایج: فروشنده جنس را پس میگیرد و پولش را کارت به کارت میکند، اما فاکتور فروش قبلی را اصلاح نمیکند.
نتیجه فاجعهبار: شما مالیات جنسی را دادهاید که در واقع نفروختهاید!
تکنیک: حتماً برای این موارد، «فاکتور برگشت از فروش» در سیستم صادر کنید و در سامانه مودیان هم ثبت نمایید (نوع ۲ اگر خریدار مصرفکننده است). این کار دو سود دارد:
۱. درآمد مشمول مالیاتتان پایین میآید (قانونی).
۲. موجودی انبارتان اصلاح میشود و کسری نخواهید داشت.
این سند یکی از قویترین مدارک برای کاهش مالیات در زمان رسیدگی است که اکثر همکاران از آن غافلند.


