اقتصادِ دلبستگی و چالش‌های مالیاتی

تحلیل مالیاتی صنعتی که در آن «احساسات» قیمت ندارد، اما اداره مالیات برای هر تراکنش «قیمت» تعیین می‌کند. عبور سلامت از میدان مینِ واردات، بهداشت و ارزش افزوده.

گرداب‌های حقوقی و مالیاتی (Pain Points)

۱. سوءتفاهم بزرگ: خوراک دام یا غذای پت؟

اینجا یکی از خطرناک‌ترین تله‌های حقوقی نهفته است. طبق بند «الف» ماده ۹ قانون مالیات بر ارزش افزوده، «انواع گوشت و فرآورده‌های گوشتی» و «خوراک دام و طیور» معاف هستند. بسیاری از پت‌شاپ‌ها به اشتباه تصور می‌کنند چون غذای سگ و گربه هم «خوراک حیوان» است، پس معاف است.

نکته حقوقی دقیق: در ادبیات قانونی و گمرکی ایران، معافیت خوراک دام صرفاً شامل حیواناتی است که برای تأمین غذای انسان پرورش می‌یابند (گاو، گوسفند، مرغ). غذای حیوانات خانگی (Pet Food) در ردیف کالاهای لوکس یا عادی طبقه‌بندی شده و صددرصد مشمول ۱۰٪ مالیات بر ارزش افزوده است. عدم دریافت این ۱۰٪ از مشتری و عدم پرداخت آن به سازمان، به معنای جریمه سنگین (اصل مالیات + جریمه غیرقابل بخشش) خواهد بود.

۲. بحران فاکتور خرید و کالای قاچاق

به دلیل محدودیت‌های شدید واردات غذای خارجی حیوانات (برندهایی مثل رویال کنین)، بخش بزرگی از موجودی پت‌شاپ‌ها از مبادی غیررسمی (بدون برگ سبز گمرکی و فاکتور رسمی) تأمین می‌شود.

چالش حسابرسی: وقتی شما جنسی را بدون فاکتور رسمی می‌خرید، نمی‌توانید «هزینه خرید» آن را در دفاتر ثبت کنید (چون مورد قبول دارایی نیست). در نتیجه، وقتی آن کالا را می‌فروشید و پول به کارتخوان شما می‌آید، سازمان مالیاتی کل مبلغ فروش را به عنوان سود در نظر می‌گیرد (چون خریدی ثبت نشده)! این یعنی مالیات بر درآمد وحشتناک. علاوه بر این، ریسک ضبط کالا به عنوان قاچاق (ماده ۱۶۹ مکرر) همواره وجود دارد.

استراتژی دفاعی: تفکیک کلینیک از شاپ

بسیاری از پت‌شاپ‌ها در کنار یک کلینیک دامپزشکی فعالیت می‌کنند. اشتباه رایج، استفاده از یک دستگاه کارتخوان مشترک برای هر دو بخش است.

چرا این اشتباه مهلک است؟ خدمات درمانی دامپزشکی ماهیت «خدماتی» دارد و اینتاکد آن متفاوت است (گاهی معافیت‌های خاص فصلی یا ضرایب پایین‌تر دارد). اما فروش اکسسوری و غذا، «بازرگانی» است. اگر این دو درآمد تفکیک نشوند، ممیز معمولاً سختگیرانه‌ترین ضریب (تجاری) را بر کل گردش اعمال می‌کند. راه حل، داشتن دو پرونده مالیاتی مجزا (حتی به نام دو شریک متفاوت اگر ممکن است) و دو دستگاه پوز مجزا با اتصال به اینتاکدهای صحیح است.

چک‌لیست حیاتی پت‌شاپ‌داران

• 💉
  دارو vs غذا: فروش داروهای دامی (آنتی‌بیوتیک، واکسن) در بسیاری از موارد طبق بند ۹ ماده ۱۲ قانون ارزش افزوده قدیم (و تطبیق با قوانین جدید دارو) ممکن است معافیت‌هایی داشته باشد. اما مکمل‌های غذایی (Supplements) و تشویقی‌ها (Treats) معمولاً کالا محسوب شده و مشمول مالیات هستند. تفکیک این دو در فاکتور الزامی است.
• ✂️
  خدمات آرایش و شستشو (Grooming): درآمد حاصل از گرومینگ باید تحت اینتاکد «خدمات نگهداری و آرایش حیوانات» ثبت شود. ضریب سود این بخش نسبت به فروش کالا متفاوت است و چون «دستمزد محور» است، مشکل فاکتور خرید ندارد. ثبت صحیح این درآمد می‌تواند پوششی برای بخشی از سودهای فروش کالا باشد.
• 📅
  مدیریت تاریخ انقضا: غذای حیوانات تاریخ انقضای سفت و سختی دارد. اگر کالایی منقضی شد، دور ریختن آن بدون تنظیم «صورتجلسه معدوم‌سازی» با حضور نماینده دارایی یا حداقل مستندات قوی داخلی (عکس، فیلم، صورتجلسه انبار)، به عنوان «فروش کتمان شده» تلقی می‌شود. یعنی ممیز فرض می‌کند شما آن را فروخته‌اید و سود کرده‌اید!