درآمد مشمول مالیات، بخشی از کل درآمد سالانه مؤدی است که پس از کسر هزینههای قابلقبول، معافیتها و معافیتهای موضوعی یا شخصی، طبق قانون مشمول محاسبه و اخذ مالیات میشود. این عدد پایه اصلی محاسبه مالیات است و هدف آن، برآورد منصفانه توان پرداخت مالیاتی مؤدی بر اساس درآمد واقعی است.
در نظام مالیاتی ایران، تعریف و تعیین درآمد مشمول مالیات در مواد مختلف **قانون مالیاتهای مستقیم** و قانون **مالیات بر ارزش افزوده** آمده است. فرآیند معمول شامل ثبت درآمد ناخالص، کسر هزینههای قابلقبول طبق ماده ۱۴۷ و ۱۴۸، اعمال معافیتهای قانونی (مثل نرخ صفر یا معافیتهای خاص)، و در نهایت بهدست آوردن رقم نهایی است که مالیات بر اساس نرخهای مصوب بر آن اعمال میشود.