به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، آقای سید علی مدنی زاده با حضور در برنامه گفتگوی ویژه خبری به تشریح اقدامات و برنامههای این وزارتخانه پرداخت و به پرسشها در این باره پاسخ داد. متن کامل این گفتگو به شرح زیر است:
سؤال: آخرین باری که خدمت شما بودیم پیش از جنگ رمضان بود و صحبت از این شد که تدابیر لازم برای جنگ احتمالی بعدی در دولت اندیشیده شده است. چه میزان آن تدابیری که پیش از جنگ اتفاق افتاده بود کمک کرد تا در شرایط جنگی بتوانیم مسیر را بهتر پیش ببریم؟
مدنی زاده: در مجموعه دولت از همان ایام تابستان، بعد از جنگ ۱۲ روزه، چون احتمال وقوع جنگ مجدد میرفت، از تجربه جنگ ۱۲ روزه استفاده شد و یک برنامه مفصل برای زمانی که وقوع جنگ احتمالی باشد را برنامه ریزی و سیاستگذاری کردیم و مصوبات لازم برای آن در دولت به تصویب رسید و به تصویب سران سه قوه رسید. به تعبیری ساختار اداره کشور در شرایط جنگی را بازتعریف کرد، مجموعهای از اقداماتی که باید در دوره جنگ براساس شرایطی که پیش میآید، حالتها بررسی شد، پروتکلها تعریف شده بود، بسته به اینکه چه نوع آسیبی به کشور وارد میشود، هر کدام از دستگاهها برنامه خودشان را داشتند. قبل از اینکه جنگ ۴۰ روزه شروع شود از یک دو هفته قبل، چون علائم وقوع جنگ جدیتر شده بود این اقدامات آرام آرام در دستور کار مجموعه دولت و بخصوص در مجموعه ما، وزارت امور اقتصاد و دارایی، قرار گرفت و ما از یک هفته قبل یک آماده باشی را اجرا کردیم و تمام جوانبی را که لازم بود دیده شود و این آمادگی به وجود بیاید را با همکاران مرور کردیم و همه دستگاهها و سازمان آماده بودند که در صورت وقوع جنگ هر کدام بتوانند آرایش جنگی را بگیرند و در اتاق جنگ بتوانند نقش خودشان را بازی کنند. اقداماتی که در این حوزه انجام شد نکته بسیار مهم آن بحث نحوه حکمرانی اقتصادی در این دوره بود که با نوع تفحیض اختیارات و یک نوع اداره غیر متمرکز اقتصاد و کل اداره کشور به صورت غیر متمرکز اتفاق افتاد. تفحیض اختیارات متکثری که به چه وزراء و چه به استانداران و چه به مدیران در سطح استان داده شده بود تا بتوانند به صورت غیر متمرکز بحث اداره کشور و اداره امور اقتصادی مردم را در بخشهای مختلف داشته باشند. از بانک گرفته تا بیمه و گمرک و حوزه مالیات و تجارت کشور و در همه حوزهها مأموریت خودشان را میدانستند.
سؤال: یعنی یک الگوی متناسب با جنگ را از پیش طراحی کرده بودیم؟
مدنی زاده: بله، وقتی که جنگ شروع شد ما سریع روی آرایش جنگی قرار گرفتیم، اتاق عملیات جنگی شکل گرفت، بخصوص در مجموعه وزارت اقتصاد و دارایی و در اتاق عملیات اندازهای مرور شد که باید چه کارهایی انجام شود. اولویت یک ما تداوم خدمت رسانی به مردم عزیز در حوزههای مختلف بود، در حوزه بانک و بیمه و گمرک و مرزهای کشور برای واردات کالا و ترخیص کالاها از گمرکها و تمام بخشهایی که خدمت رسانی بود، اولویت یک این بود که این خدمت رسانی به صورت مستمر اتفاق بیفتد و خللی در آن وارد نشود. با توجه به الکترونیکی و سامانهای شدن بسیاری از فرآیندها خطرات سایبری جدی بود، از ماهها قبل این مسائل تلاش شده بود و تعبیه شده بود که چه کارهایی باید انجام شود که ما حداقل خسارت را بتوانیم ببینیم و بتوانیم به مردم عزیزمان تداوم خدمت رسانی را داشته باشیم.
سؤال: خروجی این اتفاقات که شاید برای مردم ملموس باشد، اتفاقی است که در پرداخت حقوقها رخ داد، حقوقها سر ماه پرداخت شد، با وجود چالشهایی که دولت با آن مواجه بود؟
مدنی زاده: دقیقاً همینطور است. ما حدود بیش از ۱۰ روز قبل از نرم زمان پرداخت حقوق ها، کارکنان دولت و مجموعههای وابسته و بازنشستهها و معلمها و اساتید دانشگاه ها، تلاش شد زودتر این اتفاق بیفتد و این یکی از آن اقدامات بود. طبیعتاً میتوانید تصور کنید وقتی هنوز درآمدهای کشور محقق نشده بود، چون معمولاً اینها آخر سال محقق میشود، چقدر میتوانست این مسئله دشوار شود. ولی با تمهیدات صورت گرفته چه به لحاظ تأمین منابع مالی و به لحاظ بحث فیزیکی، چون تصور کنید که زیر هواپیماها و موشکهایی که میآمد چطور باید اینها اتفاق میافتاد به صورتی که شاید الان نمیشود به صورت عمومی مطرح کرد، روشهایی به کار گرفته شد که بتوانیم، لذا توانستیم حقوق کارکنان را داشته باشیم. در اسفندماه بسیاری از کسبه، اصناف و تولیدکنندهها عمده درآمد آنها در ماه اسفند است و عمده درآمدهای مالیاتی کشور هم در آن ماه محقق میشود. ما طبیعتاً برای اینکه مردم عزیز در شب عید که شوک درآمدی به آنها وارد شده بود نمیتوانستیم فشار برای اخذ مالیات داشته باشیم، تمهیداتی در این زمینه دیده شد که این فشار را برای عموم مردم که پرداخت مالیات شان از یک عددی کمتر است را داشتیم که بتوانند در یک آسودگی این ایام زیر جنگ را بتوانند داشته باشند و فشار مالیاتی و پرداخت هزینههای گمرکی را نداشته باشند.
اینها را با بخشودگیها و با تعویق مواعید مالیاتی و گمرکی و اخذ ضمانتنامه، کارهای زیادی همکاران ما انجام دادند تا بتوانند آرامشی را در ایام شب عید و ایام جنگ ایجاد کنند تا از آن دوره با آرامش عبور کنیم. در عین حال شرایط اقتصادی هم گردش خودش را داشته باشد، سیستم بانکی کار خودش را انجام بدهد. درحالی که بسیاری از کارکنان بانک میترسیدند به بانک بیایند ولی با این حال به بانک میآمدند و شجاعت خودشان را نشان دادند، علی رغم اینکه به صورت یک اقدام تجاوزکارانه به بانکهای ما حمله شد ولی با این حال کارکنان آمدند و نشان دادند که سیستم مالی و اقتصادی کشور کار میکند. در عرصه بیمه هم همینطور، کامیون داران در آن ایام خیلی نگران بودند برای حمل کالا و بیمه کامیون داران در آن ایام بیمه جنگ شدند بار و کامیون شان بیمه شد. اینها همه بالاخره با برنامه ریزی مرکزی که داشت صورت میگرفت اتفاق افتاد. بیمه منازل مسکونی از قبل تألیف شد ولی در آن دوره هم تبلیغاتی شد که عزیزانی که میخواهند بیمه واحد مسکونی داشته باشند خریداری داشته باشند. به طور مشخص در مجموعه تیم اقتصادی دولت اولویت یک ما این بود که کالا و خدمات به آن مقداری که مردم نیاز دارند ارائه شود که این اتفاق افتاد و مردم هم با یک بزرگ منشی فضایی را رقم زدند که هیجاناتی که معمولاً در جنگها در کشورها پیش میآید، الحمدالله اتفاق نیفتاد و ما فکر میکنم به لطف خدا و با تلاشهای مسئولین و مشارکت مردم عزیز و لطف خداوند این دوره از جنگ علی رغم فشارهای اقتصادی که وجود داشت، به خوبی گذشت.
سؤال: ظاهراً صحبت از آزادسازی ۶۰ همت برای پرداخت خسارتهای بیمه است، الان شرایط پرداخت به چه صورت است؟
مدنی زاده: یکی از آن اقداماتی که در این ساختار حکمرانی که عرض کردم انجام شده بود، بحث ستاد بازسازی بود. این ستاد بازسازی از بعد جنگ ۱۲ روزه شکل گرفته بود ولی در این دوره خیلی منسجمتر شروع به کار کرده است و منازل مسکونی آسیب دیده را احصاء کردهاند. برآورد خسارتها دارد صورت میگیرد، منتها در سراسر خیلی گسترده است، تعداد زیاد است، یک مقدار زمان میبرد، منابع برای تعمیر منازل و بازسازی و حتی برای اثاثیه منزل منابعی دیده شده است که بخشی از این هزینهها را بتواند پوشش بدهد که مسئول آن ستاد بازسازی سازمان برنامه و بودجه است که جزئیات آن را خدمت تان ارائه خواهد کرد.
سؤال: بحث آسیب دیدن کسب و کارها و خسارتهای ناشی از جنگ و آن کارخانهای که مورد اصابت قرار گرفته، کسب و کارهای بزرگ تا کسب و کارهای کوچک و تعدیل نیروهایی که رخ داد و بحث تأمین مالی برای بازسازی اینها، اقداماتی که دولت برای حمایت از این کسب و کارها انجام داده است را بفرمایید؟
مدنی زاده: واقعاً یکی از اقدامات تجاوزکارانه و ظالمانهای که توسط دشمن امریکایی صهیونی اتفاق افتاد، حمله به زیرساختهای کشور و کارخانجات بود. آمار و ارقام آن مستند شده است و مکتوب شده است و گزارشهای آن آماده شده است که به چه میزان از بنگاهها و واحدهای تولیدی و صنعتی ما خسارت دیدهاند، هر کدام چه مقدار هزینه بازسازی دارند و چه میزان عدم النفع برای کشور ایجاد کرده است. این کار مستندسازی انجام شده است و درکنار آن بحث سیاستهایی که در این خصوص برای این حمایت باید اتفاق بیفتد. کاری که انجام شده است ودر چند لایه تعریف شده است، یک لایه صنایع بزرگ است، بحث کمک به بازسازی و نوسازی این صنایع بزرگ است که یک برنامهای را برای صنعت فولاد و پتروشیمی و بازسازی عسلویه در حوزه گازی در دستور کار قرار گرفته است و وزارتخانههای مربوطه در فرآیند این موضوع درحال حاضر هستند. بحث تأمین مالی آنها هم بخشی به وزارت اقتصاد و دارایی برمی گردد، امروز از جلسه (قطع صدا) یکی از برنامهها برای صنایع بزرگ است و حمایتهایی که برای آنها اتفاق میافتد. به طور مشخص ما در این حوزه تسهیلات سرمایه ثابت با نرخهای ترجیحی برای این صنایع داریم، از ظرفیت ماده ۱۶۵ قانون مالیاتهای مستقیم استفاده میکنیم و برای صنایعی که برای بازسازی خودشان سرمایه گذاری کنند، اعتبار مالیاتی تعلق میگیرد و مقداری که هزینه میکنند براساس ترتیباتی که در قانون دیده شده است و به تصویب هیئت وزیران خواهد رسید بعنوان اعتبارات مالیاتی برای آنها درنظر گرفته خواهد شد.
تسهیل اموری که برای انتشار اوراق سرمایه گذاری در بازار سرمایه اتفاق خواهد افتاد، اوراق ریالی و اوراق ارزی تا بتوانند این جذب منابع را داشته باشند. صنایع بزرگی که آسیب دیدهاند و چه مابقی صنایع کوچک و متوسطی که دچار خسارت مستقیم شده باشند، اینها تسهیلات سرمایه ثابت خواهند داشت، بحث اعتبار مالیاتی و همینطور استمهال مالیات و بیمههای تأمین اجتماعی را برای آنها درنظر گرفتهایم که پیشنهاد آن به دولت ارائه شده است و به محض اینکه جلسه هیئت دولت برگزار شود، امیدواریم که به تصویب برسد و فرآیند اجرایی شدن آن شروع شود. در مجموع شش بسته حمایتی برای صنایع بزرگ و صنایع کوچک و صنایع متوسط و واحدها و کسب و کارهایی که به صورت غیر مستقیم آسیب دیدهاند. بسیاری از صنایع و کسب و کارهایی داریم که به دلیل اینکه در زنجیره و شبکه تولید بودهاند و در اثر آسیبی که به مجموعه فولاد و پتروشیمیها خورد، بالادستی و پایین دستی این صنایع هم به صورت غیر مستقیم دچار آسیب شدهاند. یا در برخی از شهرهایی که حملات خیلی زیاد بود، خیلی از مردم به شهرهای دیگر مهاجرت کرده بودند و کاهش تقاضا را به شدت در این شهرها داشتیم و بخشهای خدماتی ما خیلی دچار آسیب اقتصادی شدهاند، برای اینها هم بستههای حمایتی که ناظر به تسهیلات سرمایه در گردش نرخهای ترجیحی است دیده شده است و همینطور استمهال بیمهای و مالیاتی تأمین اجتماعی.
سؤال: این اجرایی شده است؟
مدنی زاده: هنوز خیر باید ما مصوب دولت را داشته باشیم. البته به صورت موردی دارد…
سؤال: چقدر زمان میبرد تا این مصوبات بیاید و اجرایی شود؟
مدنی زاده: امیدواریم که ظرف یکی دو هفته آینده این اتفاق بیفتد ولی اینها همه مشروط به عدم تعدیل نیرو خواهد بود. ما خواستار این هستیم که واحدهای تولیدی و کسب و کارهای ما تا جای ممکن تعدیل نیرو نداشته باشند و این تسهیلاتی که قرار است داده شود، یکی از شرطهای اصلی عدم تعدیل نیرو است. در این شرایط جنگی انتظار داریم که اگر برای واحدهای آسیب دیده امکان دارد تعدیل نیرو نکنند که با مسئله کاهش اشتغال و بیکاری مواجه نشویم و دولت هم حمایت صد درصدی خودش را از این صنایع و واحدهای تولیدی خواهد داشت.
سؤال: آنهایی که الان تعدیل شدهاند چه؟
مدنی زاده: طبیعتاً تعدیل را یک درصدی قرار میدهیم. یکی از اقداماتی که ظرف چند هفته گذشته برای حمایت از کسب و کارهای خرد انجام شد، که زیر ۵۰ نفر هستند و به ازای هر نفر از اشتغالی که داشته باشند واحدهای کوچک و متوسط، یک رقمی را بعنوان تسهیلات به آنها داده شد که روی سامانه کات وزارت اقتصاد میتوانستند ثبت نام کنند و تسهیلات ترجیحی را از بانک دریافت کنند. آنجا هم همین شرط عدم تعدیل نیرو بود ولی یک شرط نهایتاً ۲۰ درصد؛ یعنی برای مجموعه فرض کنید یک کارگاه ۱۰ نفره تا دو نفر را ما ممکن است پذیرفته بودیم که بتوانند تعدیل کنند، لذا یک سقف ۲۰ درصد برای ما قابل پذیرش است. بالأخره واحد آسیب ندیده و نمیتواند هزینههای خود را بپردازد. این مقدار قابل پذیرش است، ولی امیدواریم واحدها تا جای ممکن این عدم تعدیل را داشته باشند، حمایت ما هم متناسب با آن خواهد بود.
سؤال: اشاره کردید که در ماه اسفند به دلیل حملهای که اتفاق افتاد و آن شوک درآمدی که مردم با آن مواجه شدند، در بحث اخذ مالیات یک سری تسهیلاتی در نظر گرفته شد که فشاری به کسب و کارها وارد نشود، الان هم باز اشاره کردید واحدهایی که آسیب دیدند، آنها میتوانند بیایند خودشان هزینه کنند، بعد از اعتبار مالیاتی بهرهمند شوند، ولی کلاً الان تقریباً دو ماه از اول سال گذشته و کسبوکارها به لحاظ درآمدی چالش جدی دارند، آیا در حوزه اخذ مالیات بناست حتی واحدهایی که آسیب هم ندیدند، ولی به لحاظ درآمدی دچار مشکل بودند، مراعات ویژهای به لحاظ اخذ مالیات برای آنها اتفاق بیفتد؟
مدنیزاده: صد درصد این اتفاق افتاده، بله ما دقیقاً به همین دلیل مراعاتی که با کسب و کارها و صنایع صورت میگیرد الان درآمدهای مالیاتی ما کاهش پیدا کرده است. یعنی در دستور کار سازمان امور مالیاتی این است که این مراعات حداکثری را داشته باشند، ولی بعد از این که این بسته حمایتی تصویب شود، دیر یک ساز و کار مشخص خواهد داشت که عمدتاً اصل آن؛ وزارت صنعت، معدن و تجارت خواهد بود که صنایع یا رستهها و بنگاههایی که وزارت صمت معرفی کنند، طبیعتاً آنها مشمول آن حمایتها خواهند بود. تلاش میکنیم که حیطه وظایف را جدا کنیم. وظیفه وزارت اقتصادی و دارایی؛ بحث تأمین مالی است، ولی شناسایی بنگاهها، این که واقعاً نیازمند آن حمایت هستند یا چه میزان نیازمند حمایت هستند، با وزارتخانههای مربوطه است، همینطور وزارت گردشگری را داریم که آنجا هم خیلی خسارت جدی وارد شد در این شرایط عملاً صنعت گردشگری ما خیلی آسیب جدی خورده، آنجا هم همین موارد هست. ما این را به خود وزارتخانهها سپردیم و همینطور یک سری کارگروههای استانی شکل خواهد گرفت که زیر نظر استانداران خواهد بود و آن کارگروهها نقش عملیاتی را دارند که در صحنه میتوانند شناسایی کنند که کدامیک از بنگاهها دچار آسیب شدند و آنها را طبیعتاً معرفی میکنند و میافتد در دستور کار برای حمایتها.
سؤال: در حوزه گمرک و تسهیل ورود کالا به ویژه کالاهای اساسی، اقدامات مهمی در دولت رخ داد، اگر مایل هستید راجع به این اقدامات در حوزه گمرکی بفرمایید؛ به ویژه بحث واردات دارو و تجهیزات پزشکی که الان به نظر میرسد چالش جدی وجود دارد؟
مدنیزاده: ما به دلیل برخی از قوانین و مقرراتی که به وجود آمده بود؛ به نوعی مانعهای زیادی را در امر تولید و تجارتمان داشتیم و اصولاً این هیأت مقررات زدایی در مجموعه وزارت اقتصادی و دارایی برای همین مسأله بر اساس حکم قانون، هم شکل گرفت که بتواند مقرراتزدایی کند. یکی از اقدامات بسیار ارزندهای که در این دوره در تیم اقتصادی دولت اتفاق افتاد؛ تلاش برای همین مقررات زدایی بود از فرایند تجارت و تولید در کشور و این موضوع به عنوان یک بحث راهبردی در وزارت امور اقتصادی و دارایی پیگیری میشود که تا جایی که میتوانیم این مانع زدایی را انجام دهیم. اولویت اصلی ما هم با حوزه تجارت بود؛ چه بحث کالاهای اساسی، دارو، مواد اولیه کارخانجات و بخش تولیدات کشور. اینجا چند اقدام خیلی مهم بود که کمک کرد به این که ترخیص کالا خیلی سریع اتفاق بیفتد و تولیدکنندگان ما هر چه سریعتر بتوانند به مواد اولیه خود برسند و همین طور کالاهای اساسی ترخیص شود. بحث واردات بدون انتقال ارز بود که خیلی از تولیدکنندن میگفتند ما ارز داریم، نیازی به این نیست که بخواهیم مراجعه کنیم. با دادن یک تعهدی که ما نیاز به گرفتن ارز نداریم، اجازه داده شد که ترخیص خود را داشته باشند، یا یک قاعده ترخیص ۹۰-۱۰ معروف بود به این که ۱۰ درصد کالا به صورت ضمانت گرفته میشد و ۹۰ درصد ترخیص میشد؛ اگر بحث درخواست ارز نبود، این هم قاعدهاش تعدیل شد و به صورت صد- صفر شد. ۱۰ درصد را هم اجازه دادیم که ترخیص صورت بگیرد و به ازای آن فقط یک ضمانتنامه بانکی گرفته شد. یا خیلی از ترخیصها با گرفتن ضمانتنامه صورت گرفت. حتی بحث اخذ چک یا سفته به جای ضمانتنامه هم در دستور کارمان است.
سؤال: الان این سرعت افزایش پیدا کرده؟
مدنیزاده: بله، ما طبق آماری که خدمت شما دادم، چند روز پیش ما متوسط ترخیص در حوزه کالاهای اساسی بحمدلله به ۹ روز رسیده و تلاش میکنیم که آن وعده سه روز را هر چه سریعتر برسیم. اقدامات قابل توجهی بود، دیگر وارد جزئیات آن نمیشوم؛ خیلی از فعالان اقتصادی در جریان آن قرار گرفتند، ما اطلاعیه این اقدامات و تسهیلهایی که صورت گرفته را مجموعه گمرک ما به اطلاع فعالان اقتصادی رسانده است؛ یا از طریق کانالهای ارتباطی و شبکههای مجازی خود یا از طریق اتاقهای بازرگانی، احیاناً اگر هر کدام از فعالان اقتصادی در جریان این تسهیلگریها و مانعزداییها نیستند، میتوانند به اتاقهای بازرگانی یا به شبکههای مجازی و سایت گمرک مراجعه کنند یا با تماسی که با مجموعه گمرک خواهند داشت، میتوانند در جریان اینها قرار بگیرند.
شاید جالب باشد برای شما مردم عزیز، ما عمده مشکلی که در بحث ترخیص در ایام جنگ داشتیم؛ این بود که بعضاً خود فعال اقتصادی میترسید بیاید بار خود را بردارد و ببرد، وگرنه ما مشکل و منعی برای بحث ترخیص نداشتیم. یا در خصوص بحث استاندارد؛ کنترلهای استاندارد، وزارت بهداشت و سازمان محیط زیست باید یک سری مواردی را چک و تیک میکردند، یک سری تسهیلگری هم در این زمینه اتفاق افتاد. در مورد بحث ثبت سفارش و این که بتوانند یک جابهجایی ویرایش ثبت سفارش داشته باشند، دغدغه بسیاری از فعالان اقتصادی بود؛ این مورد هم تسهیل شد، اظهار قبل از وارد شدن کالا از همان مبدئی که کالا میآید بتوانند امور وارداتشان را اظهار کنند؛ این هم اتفاق افتاد. در خصوص بحث استرداد برای صادرکنندگان، الان استرداد مالیات ارزش افزوده با سیستمی کردن مالیات ارزش افزوده به ۱۵ روز رسیده و الان برنامه این است که بتوانیم به صورت آنلاین برسانیم؛ انشاءالله ظرف چند هفته آینده این دیگر به صورت برخط خواهد شد و صادرکنندگان در لحظه میتوانند این استرداد مالیات ارزش افزوده خود را داشته باشند. اینها مجموعهای از مانعزداییهایی بود که در این فرایند شکل گرفت.
سؤال: به جهت اهمیت و ضرورت آن در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی؛ باز آنها هم مشمول همین اتفاق هستند یا اتفاقات ویژهتری برای آنها میافتد؛ چون ضرورت بیشتری دارد؟
مدنیزاده: برای حوزه دارو و تجهیزات پزشکی، یک کارگروه مشخصی در دولت تشکیل شده، چون به شدت به بحث ارز هم مرتبط است، بانک مرکزی و رئیس کل آن در این کارگروه هستند و مسائل و موانعی که در این خصوص است، آنجا کامل پیگیری میشود و خود آقای رئیس جمهور بهجد دنبال این هستند که هر چه سریعتر این مسائلی که وجود دارد بتواند برطرف شود و این واردات دارو را داشته باشیم.
سؤال: یک سری مضایق در حوزه لجستیک داریم در برخی گمرکات کشور و ازجمله این که در برخی از مرزها با دستگاههای مجاور آن ارتباط سامانهای منظم را ندارند، اگر بخواهم مثال بزنم؛ در آستارا به سامانه نوبتدهی از مبدأ راهداری وصل نیست، یعنی یک سری اشکالات این چنینی است که اینها بالأخره میتواند اختلال ایجاد و مسیر را کُند کند، الان برنامهریزی برای رفع این چالشها هست؟
مدنیزاده: اتفاقاً در خصوص بحث این واردات و مرزها، یکی از اقداماتی که در حال حاضر در حال انجام است و برنامهریزی آن انجام میشود، به خصوص با توجه به این که در مرزها و بنادر جنوبی، ما یک مقدار دچار کندی واردات شدیم، بحث انتقال کریدورها به بنادر شمالی و مرزهای زمینی الان در دستور کار ما قرار گرفته، برنامهریزیهای آن انجام شده، یک کارگروه ملی برای برنامهریزیهای کلان، کارگروههای استانی در سطح استانهای مرزی شکل گرفته و پدیدهای به نام مدیریت هماهنگ مرز برنامهریزی میشود که محقق شود. آنجا دیگر تمام موانعی که برای واردات، صادرات یا ترانزیت کالا وجود داشته باشد در آن کارگروههای استانی در خصوص آن تصمیمگیری میشود و با تفویض اختیاراتی که به آن کارگروه استانی میشود، تمام این موانع انشاءالله برطرف خواهد شد، هر جا هم آن اختیارات کفایت نکند و مسأله حل نشود، در کارگروه ملی با اختیاراتی که از طرف دولت داده شده، میتوانیم این مسأله را حل کنیم. چون واقعیت این است که خیلی تصمیمات در عرصه کلان گرفته میشود، ولی در عرصه عملیات، یک اتفاق دیگری میافتد.
الان به نوعی یک ترتیبات به نوعی پارتیزانی یا ترتیباتی که کامل در عرصه میدان ذینفعان اصلی را درگیر میکنیم تا اینها با برنامهریزی و تسهیلگری که میتوانند انجام دهند، این موانعی که مشابه مواردی است که فرمودید بتوانند برطرف کنند. خدا را شکر، این نکته ضرورت دارد خدمت مردم عزیزمان عرض کنم که تیم اقتصادی دولت با یک وفاق و همدلی واقعاً اگر نگویم بینظیر، بهحق میتوانم بگویم کمنظیر، در کنار هم کار میکنند. از قبل بود، الان در دوره جنگ شدت پیدا کرد و در دوره پساجنگ خیلی هم بیشتر تشدید شده چون دوره پساجنگ؛ دوره ورود به دوره جهاد اقتصادی است که وارد آن شدیم. بالأخره مجموعه آسیبهایی که به کشور در دوره جنگ وارد شد، آرام آرام پدیدههای خود را بروز و ظهور میدهد. اختلالهایی در امر تولید وارد شد؛ بحث فولاد، پتروشیمی و برخی از زنجیرههای تولید دچار آسیب شدند، ضرورت این را داشت که سریع تصمیمگیری شود و با برخی جابهجایی و هماهنگیهایی که با تولیدکنندگان دیگر هست یا اجازه واردات داده شود که بتواند آن خلأهایی که در داخل به وجود میآید را بشود برطرف کرد. این ضربه سنگینی که دشمنان تلاش کردند به اقتصاد کشور بزنند، از یک طرف با همدلی و همراهی و وفاقی که در داخل دولت است، برنامهریزی شده و بهجد پیگیری میشود و انشاءالله به زودی هم برطرف میشود. طبیعتاً عدهای سودجو این وسط تلاش کردند که از آب گلآلود ماهیهایی را بگیرند، ولی ما تلاش خود را میکنیم که هر چه سریعتر این زنجیره تأمین فروش نرود.
سؤال: در این تجمعاتی که مردم بیش از ۷۰ شب حضور دارند؛ یکی از مطالباتی که الان مطرح میکنند؛ بحث مبارزه با این گرانیها و تورم افسارگسیخته است که اتفاق میافتد و همه در حوزه مسئولیت و مأموریت شما نیست، اما به عنوان تیم اقتصادی دولت، این مدیریت چگونه اتفاق خواهد افتاد که فشار از مردم برداشته شود؟
مدنیزاده: در جنگها؛ یکی از مسائلی که خیلی مهم است؛ بحث امنیت اطلاعاتی است، در حوزه نظامی، این مسأله خیلی پرواضح است که باید امنیت اطلاعات اتفاق بیفتد، ولی وقتی جنگ یک پرده اقتصادی هم پیدا میکند، طبیعتاً بحث امنیت اطلاعات در حوزه اقتصاد هم خودش را بروز و ظهور میدهد. ما بسیاری از اقداماتی که تیم اقتصادی دولت در خود ایام جنگ؛ چه آن موقع انجام دادند که باعث شد الحمدلله به لطف خداوند دوره جنگ به خوبی در عرصه اقتصاد عبور کند؛ همان تیم اقتصادی الان هم هستند، به مراتب کمتر از دوره جنگ شبها میخوابند و مستمرتر و پای کارتر و جهادیتر کار میکنند، طبیعتاً آثاری است که به مرور ظاهر شده، ولی با همکاری که در تیم اقتصادی دولت است، تلاش میشود که با این مسائل و این کمبودهای موقتی که به وجود آمده، مقابله کنند. ولی همانطور که عرض کردم؛ به دلیل مسأله حفظ امنیت اطلاعاتی، خیلی از اقداماتی که انجام میشود، بیرون بیان و گفته نمیشود و خیلی از مردم عزیزمان بهحق انتظار دارند.
سؤال: معتقدید این افزایش قیمتها؛ آن بخش افسارگسیخته فشار سنگین وارد میکند؛ مقطعی است؟
مدنیزاده: بله، حتماً، ما تمام تلاشمان را میکنیم که این جبران شود، چون عرض کردم یک بخشهایی از زنجیره تولید آسیب خورده، طبیعتاً وقتی در هر کالایی یک عرضه کاهش پیدا کند، ناخودآگاه به صورت روند طبیعی، یک افزایش قیمتی را آنجا خواهیم داشت. یک سری هیجانات اضافهتر هم اتفاق میافتد. ما طبیعتاً به دلایل امنیت اطلاعاتی، خیلی از اقداماتی که در دولت انجام میشود، امکان این که بتوانیم برای مردم عزیزمان ارائه کنیم، نبوده، ولی آثار خود را نشان خواهد داد و ما برای این حوزه برنامهریزی کردیم و انشاءالله این برمیگردد، آنهایی هم که از این فضا سوء استفاده میکردند، به صورت خیلی با جدیت با آنها برخورد صورت میگیرد و خواهد شد که در این شرایط جنگی از این آب گلآلود، ماهی میگیرند و امیدواریم انشاءالله یک روند کاهش قیمتی داشته باشیم. علاوه بر آن، یک سری اقدامات جدی هم از طرف بانک مرکزی برای بحث کنترل تورم انجام میشود که بتواند جلوی این تورم افسارگسیخته را بگیرد و کنترل تورم را داشته باشیم که من به نوبه خود وظیفه دارم تشکر کنم، البته از تمام عزیزانی که در بانک مرکزی شبانهروز تلاش میکنند برای این که با ابزارهایی که دارند بتوانند کنترل تورم را داشته باشند؛ کار بسیار سختی است؛ از یک طرف نیاز به نقدینگی در کل کشور؛ در بنگاهها و همین طور در دولت وجود دارد، ولی از آن طرف هم باید جلوی رشد نقدینگی گرفته شود. ابتکارات خوبی را مجموعه بانک مرکزی به کار میبرند که بتواند انشاءالله مسأله تورم را هم حل کنیم.
سؤال: اقدامی که آمریکاییها در دریای عمان تحت عنوان محاصره انجام میدهند؛ اولاً اقتصاد ما چقدر متأثر از این محاصره اقتصادی است که آنها از آن صحبت میکنند و دوم این که برای بالا بردن تابآوری اقتصادی در کشور الان دولت چه اقدام ویژهای در این جنگ اقتصادی انجام میدهد که به نظر میرسد همه منتظر هستند ببینند کدامیک زودتر در حوزه اقتصاد کم میآورند؟
مدنیزاده: بالأخره این محاصرهای که شکل دادند، جنگ هنوز تمام نشده، ما هنوز وسط جنگ هستیم، ولی شکل جنگ تغییر کرده و خود را در قالب محاسبه اقتصادی نشان می دهد، طبیعتاً آثارش را بر روی اقتصاد می گذارد اما اقدام مهمی که از طرف ما مسئولین انجام می شود این است که بتوانیم نیازهایی که برای واردات و صادرات داشتیم را بتوانیم از طریق مرزهای بنادر شمالی و زمینی کشور انجام دهیم، برنامه ریزی مفصلی در این حوزه انجام شده است.
سوال: جایگزین مبادی واردات هم داریم؟
مدنی زاده: بله، گفتگوهای جدی با کشورهای همسایه و کشورهایی که با آنها در تعامل هستیم، اتفاق افتاده است، مبادی سفارشات تغییر کرده که بتوانیم از مرزهای زمینی و از بنادر شمالی بیاید که این جایگزینی اتفاق بیفتد، با تدابیری که از قبل انجام شده بود، بعد از پایان جنگ باید مفصل در مورد این موارد صحبت شود و همکاران ما در دولت بیایند و توضیح بدهند که چه کارهایی کردهاند تا الان و تا ماههای آینده ما با کمبود کالا مواجه نبودیم، با تدابیری که از قبل اندیشیده شده بود. درکنار این مسئله جایگزینی کریدورها این تاب آوری را بتوانیم به صورت حداکثری داشته باشیم. واقعیت اینکه اگر مردم عزیز در جنگ در صحنه نمیآمدند، ممکن بود سرنوشت جنگ متفاوت باشد. مردم ما با حضورشان سرنوشت جنگ را تغییر دادند که جای تقدیر دارد، همان عبارتی که رهبر شهیدمان فرمودند؛ مبعوث شدن مردم، این مبعوث شدن و بعثت مردم باعث شد که این جنگ به گونهای دیگر رقم بخورد، خلاف آن چیزی که دشمنان انتظار داشتند و این در صحنه بودن مردم بود که باعث شد این اتفاق رقم بخورد. واقعاً حضور بانوان عزیز کشورمان در این حضور بسیار پررنگ بود، واقعاً اتفاق بزرگی را رقم زدهاند.
اگر بانوان نمیآمدند مشخص نبود که چند شب مردان میتوانستند حضورشان را حفظ کنند. جنگ هنوز تمام نشده است، شکل آن تغییر کرده است، این مشارکت مردمی هم شکل اش تغییر خواهد کرد. امیدواریم که با این تغییر شکل مشارکت مردم و با مشارکت طلبی که از مردم عزیز داریم بتوانیم این دوره از جنگ را هم با موفقیت عبور کنیم. رئیس جمهور بحث صرفه جویی را مطرح کردند، صرفه جویی چه در حوزه انرژی و چه در مابقی کالاها، کالاهای مصرفی و کالاهای ضروری، این صرفه جویی قطعاً کمک میکند که این کمبودهای موقتی که شکل گرفته است و به زودی دارد تأمین میشود با اینها میشود مقابله کرد. با بسیاری از این گرانیها از طریق همین صرفه جویی میشود مقابله کرد و مشارکت مردم در امر ساخت و بازسازی، این برنامههایی که بازسازی داریم و حمایتهایی که است، یک بخشی میتواند با حمایتهای مردم عزیز انجام شود، با سرمایههایی که مردم عزیز میآورند و حتی بخشی ممکن است برای ساخت صنایع و واحدهای تولیدی آسیب دیده و کسبه آسیب دیده کمک بلاعوض داشته باشند. یا حتی زمینه سرمایه گذاری را داریم فراهم میکنیم حتی برای ایرانیان خارج از کشور این زمینهها دارد فراهم میشود و محض اینکه در دولت تصویب شود، صندوق بازسازی رونمایی خواهد شد، صندوق بازسازی فولاد، پتروشیمی، صندوق بازسازی صنایع کوچک و متوسط و صندوق حمایت از کسب و کارها، اینها را مردم عزیز در مشارکتی که در امر بازسازی خواهند داشت کمک کنند که از این مرحله هم عبور کنیم. ما هم درکنار مردم عزیز هستیم و همه جوره تلاش میکنیم که از بنگاههای اقتصادی حمایت کنیم که تولید در کشور نخوابد و اشتغال پایین نیاید. اگر تولید برقرار باشد، اشتغال برقرار خواهد بود و درآمد بر سر سفره مردم عزیزمان خواهد بود و آینده روشن و درخشانی را خواهیم داشت.
سؤال: شما در بحث تاب آوری اقتصادی نگرانی جدی که وجود داشته باشد را نمیبینید؟
مدنی زاده: برداشت من این است که با برنامه ریزیهای انجام شده مشکلی نخواهد بود.
سؤال: حدود یکماه پیش مرکز تحقیقات صداوسیما یک نظرسنجی را انجام داد، یکی از سؤالات راجع به میزان امید مردم به آینده به ویژه در حوزه اقتصاد بعد از جنگ بود. آماری بالای ۷۰ درصد معتقد بودند که وضع به لحاظ اقتصادی به مراتب بهتر از شرایط قبل از جنگ خواهد بود؟
مدنی زاده: بله، جنگ که تمام شود بسیار آینده روشنی را میبینم با اقتداری که کشور در عرصه بین المللی به دست آورد و این سرمایه اجتماعی که در کشور شکل گرفت این یک انرژی پتانسیل بزرگی بود که بعد از انی دوران به یک انرژی جنبشی تبدیل خواهد شد.
سؤال: برای دوران پساجنگ برنامه ریزی شده است؟
مدنی زاده: بله، اینها را منتظر هستیم تا در طی زمان خودش رونمایی خواهد شوند.
سؤال: پیش از جنگ قبلاً در حوزه بانکی و تسهیلات افرا بانک قول داده شده بود، شاید برخی تصور کنند که یک حرفی زده شده است و الان پیگیری نشده است، الان آن طرح دارد اجرایی میشود؟
مدنی زاده: این طرحی که به مردم عزیز قول داده بودیم این طرح را به صورت پایلوت و موقت شروع کردیم، این طرح برای معلمها برای نیروهای مسلح و پرستاران اجرایی شد. در اثنای این اجرای این طرح در فاز بعدی بودیم که وارد فضای جنگ شدیم. به دلیل تراکم شدید کاری که وجود داشت، نتوانستیم در این ایام دو ماهه به آن به طور جدی بپردازیم ولی در دستور کار بوده است. الان دغدغه اصلی اولویت اول یحث صنایع و کسب و کارها است، بحث حمایت در غالب سیستم کارت اعتباری از خانوادهها به محض اینکه این برنامه را شروع کنیم آن مورد در دستور کارمان قرار خواهد گرفت و فازهای بعدی آن اجرایی خواهد شد.
سؤال: نکته پایانی را بفرمایید؟
مدنی زاده: واقعیت از همه مردم عزیز واقعاٌ سپاسگزام که در صحنه حضور داشتند، ما هم درکنار آنها به صورت ناشناس بودهایم، هستیم و خواهیم بود و امیدواریم همه مردم عزیز و مسئولین و نظامیان کشور درکنار همدیگر این پیروزی را جشن خواهیم گرفت.
منبع
