همان گونه که واقفید، به موجب احکام قوانین بودجه سنوات ۱۳۹۸ لغایت ۱۴۰۱، برخورداری از هرگونه معافیت مالیاتی برای درآمدهای حاصل از صادرات کالاها و خدمات (به جز صادرات محصولات بخش کشاورزی و خدمات فنی و مهندسی در سال های ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹) و استرداد اعتبار مالیات بر ارزش افزوده به صادرکنندگان (صرفا در سالهای ۱۳۹۷ لغایت ۱۳۹۹)، در سالهای ۱۳۹۷ لغایت ۱۴۰۱ منوط به بازگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی کشور طبق مقررات اعلامی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران شده است. متعاقبا به دلیل تصویب قانون اصلاح قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز در تاریخ ۱۴۰۰/۱۱/۱۰ و آیین نامه اجرایی تبصره (۶) بند «ح» ماده (۲) مکرر قانون مذکور به موجب تصویب نامه شماره ۱۷۰۶۲۳/ت60070هـ مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۱۵ هیأت وزیران، موضوع رفع تعهد ارزی صادرکنندگان در قوانین بودجه سال های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ مورد حکم قرار نگرفته است.
با عنایت به مراتب فوق و از آنجا که مقررات قانون اخیرالذکر در رابطه با صادرکنندگان کالا بوده و از سوی دیگر در قوانین بودجه سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ نیز حکمی مبنی بر لزوم رفع تعهد ارزی صادرکنندگان خدمات درج نشده است، لذا اعطای هرگونه معافیت مالیاتی به درآمدهای حاصل از صادرات صادرکنندگان خدمات (اعم از خدمات فنی و مهندسی و سایر حوزههای خدمات) در سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ منوط به بازگشت ارز حاصل از صادرات خدمات به چرخه اقتصادی کشور نخواهد بود.
لازم به ذکر است به موجب مصوبات بیست و سومین جلسه کارگروه بازگشت ارز حاصل از صادرات مورخ ۱۴۰۳/۰۵/۲۴ ابلاغی طی نامه شماره ۰۳/۱۳۳۱۷۰ مورخ ۱۴۰۳/۰۶/۱۳ معاون محترم ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، مهلت رفع تعهد ارزی کلیه صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی و سایر خدمات در سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۱ حسب مورد، که نسبت به رفع تعهدات خود اقدام ننمودهاند و همچنین مهلت بهرهمندی این گروه از صادرکنندگان از معافیتهای مالیاتی، برای یکبار و به مدت چهارماه از تاریخ ابلاغ مصوبه مذکور (منوط به صدور کوتاژ صادراتی برای آنان) تمدید شده است. لذا درصد رفع تعهد ارزی سالهای ۱۳۹۷ لغایت ۱۴۰۱ صادرکنندگان خدمات پس از پایان مهلت زمانی یادشده (تاریخ ۱۴۰۳/۱۰/۱۳)، محاسبه و در سامانه بهرهبرداری از اطلاعات مالیاتی بارگذاری خواهد شد.
سید محمدهادی سبحانیان
رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
معتبر (دائمی)
مرجع تصویب:
رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
تاریخ صدور:
1403/07/08
شروع اعتبار:
1403/07/08
پایان کابوس ارزی برای صادرکنندگان خدمات (۱۴۰۲ و ۱۴۰۳)
📌 جان کلام:
دیگر شرط «بازگشت ارز» برای معافیت مالیاتی صادرکنندگان خدمات وجود ندارد! طبق این بخشنامه، برای عملکرد سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، برخورداری از نرخ صفر مالیاتی (معافیت صادرات) برای صادرکنندگان خدمات (فنی، مهندسی و سایر خدمات) منوط به رفع تعهد ارزی نیست.
تحلیل حقوقی و کاربردی
طی سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۱، قانونگذار با نگاهی سختگیرانه، هرگونه معافیت مالیاتی صادرات (کالا و خدمات) را به «بازگشت ارز به چرخه اقتصادی» گره زده بود. اما در قوانین بودجه سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، قانونگذار سکوت معناداری در خصوص «صادرکنندگان خدمات» اختیار کرد.
سازمان امور مالیاتی با استناد به اصل تفسیر مضیق قوانین مالیاتی و عدم تصریح قانونگذار، در این بخشنامه حکمی انقلابی صادر کرده است: مقررات سختگیرانه قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، صرفاً ناظر بر «کالا» است. بنابراین، زنجیر اتصال بین «سامانه نیما/رفع تعهد ارزی» و «معافیت مالیاتی» برای صادرکنندگان خدمات در دو سال اخیر قطع شده است. این یعنی ممیز مالیاتی حق ندارد برای تایید معافیت ماده ۱۴۱ مودیان خدماتی، از بانک مرکزی استعلام رفع تعهد ارزی بگیرد.
📋 چکلیست و مهلتهای حیاتی
- تفکیک حسابها: اگر هم صادرات کالا دارید و هم خدمات، حتماً درآمدها و هزینههای این دو بخش را در دفاتر و اظهارنامه تفکیک کنید؛ زیرا معافیت کالا همچنان مشروط به رفع تعهد ارزی است.
- جاماندگان ۹۷ تا ۱۴۰۱ (فوری): در پاراگراف آخر بخشنامه یک فرصت طلایی (و شاید آخرین فرصت) داده شده است. صادرکنندگان خدماتی که در سالهای ۹۷ تا ۱۴۰۱ رفع تعهد نکردهاند، تنها تا تاریخ ۱۴۰۳/۱۰/۱۳ مهلت دارند تا ارز خود را برگردانند و از معافیتهای آن سالها استفاده کنند.
💡 استراتژی دفاعی و اقدام عملی:
برای عملکرد ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳: در زمان رسیدگی مالیاتی، اگر ممیز درخواست استعلام از بانک مرکزی کرد یا به دلیل عدم رفع تعهد ارزی قصد کتمان معافیت را داشت، فوراً به متن صریح این بخشنامه استناد کنید و لایحه دفاعی خود را بر مبنای “سکوت قانون بودجه” و “بخشنامه ۲۰۸/۴۸۳۲۶/د” تنظیم نمایید.
برای پروندههای باز ۹۷ تا ۱۴۰۱: اگر پروندهای در هیئت دارید که به دلیل عدم رفع تعهد ارزی معافیت شما رد شده است، با توجه به تمدید مهلت تا دیماه ۱۴۰۳، سریعاً درخواست “توقف عملیات اجرایی” و “استمهال” دهید تا پس از رفع تعهد در مهلت جدید، از معافیت بهرهمند شوید.